Μεγάλος Αδελφός

Ανοικοδομήστε τον Οίκο μου

Ο π. Ρανιέρο Κανταλαμέσσα κηρύττει στη Γενική Σύνοδο

Τετάρτη 25 Νοεμβρίου 2015

 

Ο Ομιλητής του παπικού οίκου, π. Ρανιέρο Κανταλαμέσσα, κήρυξε στη Γενική Σύνοδο της Εκκλησίας της Αγγλίας στο Αββαείο του Ουεστμίνστερ.

Στην ομιλία του ο π. Ρανιέρο έκανε μια φλογερή έκκληση για ενότητα μεταξύ χριστιανών, παροτρύνοντας τους πιστούς να μην παραμένουν ‘‘αιχμάλωτοι του παρελθόντος’’ προσπαθώντας να καθιερώσουν τα σωστά και τα λάθη ο ένας του άλλου.

 

‘‘ Χρειάζεται ν’ αρχίσουμε και πάλι με το πρόσωπο του Ιησού,’’ είπε, ‘‘βοηθώντας ταπεινά τους συγχρόνους μας να αποκτήσουν την εμπειρία μιας προσωπικής συνομιλίας μαζί Του.’’

Η Εκκλησία δεν πρέπει να αφήνει ποτέ ένα ηθικό θέμα όπως το θέμα της σεξουαλικότητας ‘‘να μας χωρίζει περισσότερο από όσο η αγάπη του Ιησού Χριστού μας ενώνει,’’ είπε.

‘‘Τίποτα δεν είναι πιο σημαντικό από την εκπλήρωση της εγκάρδιας επιθυμίας του Χριστού για ενότητα όπως αυτή εκφράζεται στη σημερινή ευαγγελική περικοπή.’’

Και συνέχισε: ‘‘Σε πολλά μέρη του κόσμου άνθρωποι σκοτώνονται και εκκλησίες πυρπολούνται όχι επειδή είναι Καθολικοί ή Αγγλικανοί ή Πεντηκοστιανοί, αλλά επειδή είναι χριστιανοί. Στα μάτια εκείνων είμαστε ήδη ένας! Ας γίνουμε, λοιπόν, ένας και στα μάτια τα δικά μας και στα μάτια του Θεού.

’’ Η Αγγλικανική Εκκλησία έχει έναν ειδικό ρόλο σε όλα αυτά. Έχει συχνά προσδιορίσει τον  εαυτό της ως ‘μια Μέση Οδό’ μεταξύ Ρωμαιοκαθολικισμού και Μεταρρυθμισμένης Χριστιανοσύνης.

’’ Από ‘μέση οδός’ με στατική σημασία, οφείλει τώρα να γίνει μια μέση οδός με δυναμική σημασία, ασκώντας ένα ενεργές λειτούργημα ως γέφυρα μεταξύ των Εκκλησιών.

’’Η παρουσία ενός ιερέα της Καθολικής Εκκλησίας μεταξύ σας, σε περιστάσεις μιας τόσο ειδικής σημασίας, είναι ένα σημείο ότι κάτι τέτοιο ήδη συμβαίνει.’’

‘‘ΑΝΟΙΚΟΔΟΜΗΣΤΕ ΤΟΝ ΟΙΚΟ ΜΟΥ!’’

(Αγγαίος 1, 1-8)

 

Λίγες προφητείες στην Παλαιά Διαθήκη μπορούν να χρονολογηθούν με τόση ακρίβεια όσο η προφητεία του Αγγαίου που μόλις ακούσαμε στο πρώτο ανάγνωσμα.Μπορούμε να την τοποθετήσουμε μεταξύ Αυγούστου και Δεκεμβρίου του έτους 520 π.Χ.

Οι εξόριστοι, μετά την αιχμαλωσία στη Βαβυλώνα, επέστρεψαν για να ανοικοδομήσουν τον Ναό στην Ιερουσαλήμ. Άρχισαν να δουλεύουν, αλλά σύντομα αποθαρρύνθηκαν, προτιμώντας αντί γι’ αυτό να δουλεύουν ο καθένας για το σπίτι του.

Σ’ αυτή την περίσταση έρχεται ο προφήτης Αγγαίος, σταλμένος από τον Θεό με το μήνυμα που ακούσαμε.

Ο Λόγος του Θεού, άπαξ κι εξαγγελθεί, παραμένει για πάντα ζωντανός· υπερβαίνει καταστάσεις και αιώνες, σκορπώντας κάθε φορά καινούργιο φως.

Η κατάσταση την οποία αποδοκιμάζει ο προφήτης επαναλαμβάνεται στην ιστορία κάθε φορά που μας απορροφούν τόσο πολύ τα προβλήματα και τα συμφέροντα της δικής μας ενορίας, επισκοπής, κοινότητας – ακόμα και της ιδιαίτερής μας χριστιανικής ομολογίας – ώστε να χάνουμε από τα μάτια μας τον ένα οίκο του Θεού, που είναι η Εκκλησία.

Η προφητεία του Αγγαίου αρχίζει με μια επίπληξη, αλλά τελειώνει, όπως ακούσαμε, με μια παραίνεση και με μια μεγαλειώδη υπόσχεση: ‘‘Ανεβείτε στα όρη, φέρτε ξυλεία και ανοικοδομήστε τον Οίκο, κι εγώ θα ευχαριστηθώ γι’ αυτό και θα φανερώσω τη δόξα μου εκεί’’ – λέει ο Κύριος’’.

Μια περίσταση κάνει το σημείο αυτό ιδιαίτερα επίκαιρο. Ο χριστιανικός κόσμος ετοιμάζεται να γιορτάσει τον πέμπτο αιώνα της Διαμαρτυρόμενης Μεταρρύθμισης.

Είναι ζωτικό για την όλη Εκκλησία αυτή η ευκαιρία να μη χαθεί εξαιτίας ανθρώπων που παραμένουν δέσμιοι του παρελθόντος, προσπαθώντας να παγιώσουν ο καθένας τα σωστά και τα λάθη του άλλου.

Αντί γι’ αυτό, ας κάνουμε μάλλον ένα ποιοτικό άλμα προς τα εμπρός, όπως συμβαίνει όταν οι υδροφράχτες ενός ποταμού ή μιας διώρυγας επιτρέπουν στα πλοία να συνεχίσουν να πλέουν σε μια ψηλότερη στάθμη του νερού.

Η κατάσταση έχει δραματικά αλλάξει από τότε. Χρειάζεται ν’ αρχίσουμε και πάλι με το πρόσωπο του Ιησού, βοηθώντας ταπεινά τους συγχρόνους μας ν’ αποκτήσουν την εμπειρία μιας προσωπικής συνομιλίας μαζί Του.

‘‘Τα πάντα δημιουργήθηκαν δι’ αυτού και δι’ αυτόν’’· ο Χριστός είναι το φως του κόσμου, εκείνος που δίνει νόημα και ελπίδα σε κάθε ανθρώπινη ζωή – και η πλειονότητα των ανθρώπων γύρω μας ζουν και πεθαίνουν σαν Αυτός να μην είχε υπάρξει ποτέ!

Πώς μπορούμε να είμαστε αδιάφοροι, κι ο καθένας να παραμένει ‘‘στην άνεση των δικών μας εξοπλισμένων σπιτιών’’;

Δεν πρέπει ν’ αφήνουμε ποτέ ένα θέμα ηθικής όπως το θέμα της σεξουαλικότητας να μας διαιρεί περισσότερο από όσο η αγάπη για τον Ιησού Χριστό μας ενώνει. Μας χρειάζεται να γυρίσουμε πίσω στην εποχή των Αποστόλων: εκείνοι αντιμετώπισαν έναν προ-χριστιανικό κόσμο, κι εμείς αντιμετωπίζουμε έναν κατά μέγα μέρος μετα-χριστιανικό κόσμο.

 

Ὀταν ο Παύλος θέλει να συνοψίσει την ουσία του χριστιανικού μηνύματος σε μια πρόταση, δεν λέει, ‘‘σας εξαγγέλλω αυτήν ή εκείνη τη διδασκαλία.’’ Λέει, ‘‘Κηρύττομεν Χριστόν εσταυρωμένον’’ (1 Κορ 1, 23), και ‘‘Κηρύττομεν... Ιησούν Χριστόν Κύριον’’ (2 Κορ 4,5).

Αυτό είναι το αληθινό ‘‘articulus stantis et cadentis Ecclesiae’’, το άρθρο με το οποίο η Εκκλησία στέκει ή πέφτει. Αυτό δεν σημαίνει ότι αγνοείται ο μεγάλος θεολογικός και πνευματικός εμπλουτισμός που επήλθε από τη Μεταρρύθμιση ή ότι εκφράζεται η επιθυμία μιας επιστροφής στον προ αυτής χρόνο.

Αντίθετα σημαίνει να μπορεί όλη η Χριστιανοσύνη να επωφελείται από τα επιτεύγματά της, από τη στιγμή που αυτά είναι απαλλαγμένα από κάποιες διαστρεβλώσεις οφειλόμενες στην αγριεμένη ατμόσφαιρα της εποχής και στις κατοπινές διενέξεις.

Η δικαίωση δια της πίστεως, για παράδειγμα, θα έπρεπε να κηρύττεται από την όλη Εκκλησία – και με περισσότερο σθένος παρά ποτέ. Όχι σε αντίθεση προς τα καλά έργα – το θέμα έχει ήδη διευθετηθεί – αλλά μάλλον σε αντίθεση προς τον ισχυρισμό των ανθρώπων σήμερα ότι μπορούν να σωθούν από μόνοι τους χάρη στην επιστήμη τους, την τεχνολογία ή την ανθρωποποίητη πνευματικότητα, χωρίς την ανάγκη ενός λυτρωτή που έρχεται  από αλλού εκτός ανθρωπότητας.

Αυτο-δικαίωση! Είμαι πεπεισμένος ότι αν ζούσαν σήμερα ο Martin Luther και o Thomas Cranmer μ’ αυτό τον τρόπο θα κήρυτταν τη δικαίωση διά της πίστεως!

Η ενότητα δεν είναι μια απλή υπόθεση. Πρέπει κανείς ν’ αρχίσει με τις μεγάλες Εκκλησίες, εκείνες που είναι καλά δομημένες, συγκεντρώνοντας ό,τι τις ενώνει, που είναι απείρως πιο σημαντικό από ό,τι τις διαιρεί· όχι επιβάλλοντας ομοιομορφία, αλλά στοχεύοντας σ’ εκείνο που ο πάπας Φραγκίσκος ονομάζει ‘συμφιλιωμένες ποικιλομορφίες᾿.  

Τίποτα δεν είναι πιο σημαντικό από την εκπλήρωση της εγκάρδιας επιθυμίας του Χριστού για ενότητα όπως εκφράστηκε στο σημερινό ευαγγέλιο.

Σε πολλά μέρη του κόσμου άνθρωποι σκοτώνονται και εκκλησίες πυρπολούνται όχι επειδή είναι Καθολικοί ή Αγγλικανοί ή Πεντηκοστιανοί, αλλά επειδή είναι χριστιανοί. Στα δικά τους μάτια είμαστε ήδη ένας! Ας γίνουμε ένας και στα δικά μας τα μάτια και στα μάτια του Θεού.

Η Αγγλικανική Εκκλησία έχει έναν ειδικό ρόλο σε όλα αυτά. Συχνά προσδιόριζε τον εαυτό της ως μια ‘μέση οδό’

(via media) μεταξύ Ρωμαιοκαθολικισμού και Μεταρρυθμισμένης Χριστιανοσύνης.

Από το γεγονός ότι είναι μια ‘μέση οδός’ με μια στατική έννοια, πρέπει τώρα να γίνεται ολοένα και περισσότερο μια ‘μέση οδός’με μια δυναμική έννοια, ασκώντας ένα ενεργές λειτούργημα ως γέφυρα μεταξύ των Εκκλησιών.

Η παρουσία ανάμεσά σας ενός ιερέα της Καθολικής Εκκλησίας, σε περιστάσεις μιας τόσο ειδικής σημασίας, είναι ένα σημείο ότι κάτι τέτοιο συμβαίνει ήδη.

Ας συνοψίσουμε επιστρέφοντας στο κείμενο του προφήτη Αγγαίου. Αφού ο λαός του Ισραήλ, υπακούοντας στην πρόσκληση του προφήτη, επέστρεψε με ανανεωμένο ζήλο στο έργο ανοικοδόμησης του ναού, ο Θεός έστειλε πάλι τον προφήτη Του, αυτή τη φορά με ένα μήνυμα γεμάτο ελπίδα και παραμυθία: ‘‘Αλλά τώρα θάρρος, Ζοροβάβελ – ο Κύριος είναι που μιλάει - , θάρρος, Ιησού, γιε του Ιωσεδέκ, αρχιερέα· θάρρος, όλοι εσείς λαέ της χώρας – ο Κύριος είναι που μιλάει. Στη δουλειά! Εγώ είμαι μαζί σας, δηλώνει ο Κύριος ο  Παντοκράτωρ· και το Πνεύμα μου είναι παρόν ανάμεσά σας. Μη φοβάστε!’’(Αγγ 2, 4-5).  Ο Ζοροβάβελ ήταν ο πολιτικός ηγέτης της εποχής, και ο Ιησούς ο θρησκευτικός ηγέτης.

Πιστεύω πως ο Θεός το θέλησε να είμαι ανάμεσά σας σήμερα, πάνω απ’ όλα για να σας πω ότι Αυτός απευθύνει αυτό το ίδιο μήνυμα σ’ εσάς, κατά τα εγκαίνια της Συνόδου σας και επίσης εν όψει της συνάντησης που έχει προγραμματιστεί για τον προσεχή Ιανουάριο μεταξύ των ηγετών ολόκληρης της Αγγλικανικής κοινωνίας: ‘‘Θάρρος, Μεγαλειοτάτη, Ηγεμών αυτού του έθνους, θάρρος, Τζάστιν, Αρχιεπίσκοπε του Καντέρμπουρυ, θάρρος, εσείς επίσκοποι, κλήρος και λαός της Εκκλησίας της Αγγλίας! Επί το έργον, επειδή Εγώ είμαι μαζί σας. Λέει ο Κύριος!’’