Μεγάλος Αδελφός

Παρουσίαση των Χριστουγεννιάτικων ευχών στη Ρωμαϊκή Κουρία

Αίθουσα Κλεμαντίνη

                                     Δευτέρα 21 Δεκεμβρίου 2015

                                                         

Αγαπητοί αδελφοί και αδελφές,

Σας παρακαλώ να με συγχωρήσετε που δεν θα μιλήσω όρθιος, αλλά εδώ και μερικές μέρες περνάω μια γρίππη και οι δυνάμεις μου έχουν μειωθεί. Με την άδειά σας, θα σας μιλήσω καθήμενος.

Είμαι ευτυχής που σας απευθύνω τις πιο εγκάρδιες ευχές μου για τα άγια Χριστούγεννα και για έναν ευτυχισμένο καινούργιο χρόνο, ευχές που επεκτείνω σε όλους τους συνεργάτες, στους ποντηφηκικούς αντιπροσώπους και ιδιαίτερα σ’ εκείνους που, στη διάρκεια του έτους που φεύγει, τελείωσαν την υπηρεσία τους λόγω ορίου ηλικίας. Θυμόμαστε επίσης εκείνα τα πρόσωπα που κάλεσε κοντά του ο Θεός. Η σκέψη μου και η ευγνωμοσύνη μου είναι για όλους εσάς και για τους δικούς σας.

 Στην πρώτη μου συνάντηση μαζί σας, το 2013, θέλησα να υπογραμμίσω δύο σημαντικές και αδιαχώριστες μεταξύ τους πλευρές της εργασίας στην Κούρια : τον επαγγελματισμό και την υπηρεσία, δείχνοντας τη μορφή του μνήστορος Ιωσήφ ως πρότυπο προς μίμηση. Αντίθετα τον περασμένο χρόνο , για να προετοιμαστούμε για το Μυστήριο της Μετανοίας, αντιμετωπίσαμε κάποιους πειρασμούς και ‘ασθένειες’ – τον ‘κατάλογο των ασθενειών της Κούριας’  - που θα μπορούσαν  να πλήξουν κάθε χριστιανό, Κούρια, κοινότητα, εκκλησίασμα, ενορία και εκκλησιαστικό κίνημα. Ασθένειες που απαιτούν πρόληψη, επαγρύπνηση, φροντίδα και, δυστυχώς σε κάποιες περιπτώσεις, επώδυνες και παρατεταμένες παρεμβάσεις.

Μερικές από αυτές τις ασθένειες εκδηλώθηκαν στη διάρκεια του λήγοντος έτους, προκαλώντας πολύ πόνο σε όλο το σώμα και πληγώνοντας πολλές ψυχές, προκαλώντας επίσης και σκάνδαλο.

Προφανώς είναι δίκαιο να βεβαιώσουμε ότι αυτό υπήρξε – και θα είναι πάντα – το αντικείμενο ειλικρινούς σκέψης και μέτρων προσδιοριστικών. Η μεταρρύθμιση θα προχωρήσει με αποφασιστικότητα, διαύγεια και σταθερότητα, επειδή η Εκκλησία πρέπει πάντα να μεταρρυθμίζεται (Ecclesia semper reformanda).

Παρ’ όλα αυτά, οι αρρώστιες και ιδίως τα σκάνδαλα δεν θα μπορέσουν να κρύψουν την αποτελεσματικότητα των υπηρεσιών που η ρωμαϊκή Κούρια, με προσπάθεια, με υπευθυνότητα, με στράτευση και αφοσίωση προσφέρει στον Πάπα και σε όλη την Εκκλησία, και αυτό είναι μια πραγματική παρηγορία. Ο άγιος Ιγνάτιος δίδασκε ότι ‘‘εκείνο που χαρακτηρίζει το πονηρό πνεύμα είναι να βασανίζει, να θλίβει, να υψώνει εμπόδια, να προκαλεί σύγχυση με λανθασμένους λόγους, ώστε να εμποδίζει την πρόοδο· αντίθετα, το χαρακτηριστικό του αγαθού πνεύματος είναι να ενθαρρύνει και να ενδυναμώνει, να δίνει παρηγοριά και δάκρυα, εμπνεύσεις και γαλήνη, ελαττώνοντας και απομακρύνοντας κάθε δυσκολία, ώστε να προχωρεί κανείς στον δρόμο του καλού’’[1]. 

Θα ήταν μεγάλη αδικία να μην εκφράσουμε έντονη ευγνωμοσύνη και δίκαιη ενθάρρυνση σε όλα τα υγιή και τίμια πρόσωπα που εργάζονται με αφιέρωση, αφοσίωση, πιστότητα και επαγγελματισμό, προσφέροντας στην Εκκλησία και στον Διάδοχο του Πέτρου την άνεση της αλληλεγγύης και της υπακοής τους όπως και των γενναιόδωρων προσευχών τους.

Ακόμα, οι αντιστάσεις, οι κοπώσεις και οι πτώσεις του προσωπικού και των αξιωματούχων είναι επίσης μαθήματα και ευκαιρίες αύξησης και ποτέ αποθάρρυνσης. Είναι ευκαιρίες επιστροφής στο ουσιώδες το οποίο συνίσταται στην προσπάθεια να σταθμίσουμε τη συναίσθηση που έχουμε για τον εαυτό μας, για τον Θεό, για τον πλησίον, για το sensus Ecclesiae και για το sensus fidei.

Γι’ αυτή την επιστροφή στο ουσιώδες θα ήθελα να σας μιλήσω σήμερα τώρα που είμαστε στην αρχή του προσκυνήματος του Αγίου Έτους της Ευσπλαχνίας, που το ξεκίνησε η Εκκλησία πριν λίγο, και που εκπροσωπεί γι’ αυτήν και για όλους εμάς μια έντονη πρόσκληση στην ευγνωμοσύνη, στη μεταστροφή, στην ανανέωση, στη μετάνοια και στη συμφιλίωση.

Στην πραγματικότητα, τα Χριστούγεννα είναι η γιορτή της άπειρης Ευσπλαχνίας του Θεού. Ο άγιος Αυγουστίνος Ιππώνος λέει : «Ποια ευσπλαχνία για τους δυστυχείς θα μπορούσε να είναι μεγαλύτερη από εκείνη που έκανε τον Δημιουργό του ουρανού να κατεβεί από τον ουρανό, που έντυσε μ’ ένα γήινο σώμα τον Θεμελιωτή της γης, εξομοίωσε μ’ εμάς ως προς τη θνητή φύση μας Εκείνον που παραμένει ομοούσιος με τον Πατέρα του ως προς την αιώνια φύση του, έδωσε φύση δούλου στον Κύριο του κόσμου, καταδίκασε τον ίδιο τον Άρτο να πεινάσει, την Πληρότητα να διψάσει, υπέταξε τη Δύναμη στην αδυναμία, την Υγεία στον πόνο, τη Ζωή στον θάνατο· κι αυτά για να κατευνάσει μέσα μας την πείνα, να σβήσει τη δίψα, ν’ ανακουφίσει τους πόνους μας, να εξαφανίσει την αδικία, να εξάψει την καλοσύνη;» [2].

Μέσα στη συνάφεια, λοιπόν, αυτού του Έτους της Ευσπλαχνίας και της προετοιμασίας για τα Χριστούγεννα, που έφτασαν πια στην πόρτα μας, θα ήθελα να σας προτείνω μια πρακτική βοήθεια για να μπορέσετε να ζήσετε καρποφόρα αυτό τον καιρό της χάριτος. Πρόκειται για έναν ‘‘κατάλογο  απαραίτητων αρετών’’ όχι εξαντλητικό, για όποιον προσφέρει υπηρεσίες στην Κούρια και για όλους εκείνους που θέλουν η αφιέρωσή τους ή η υπηρεσία τους στην Εκκλησία να αποβεί γόνιμη.

‘Καλώ τους Chefs de Dicasteres και τους Superieurs να εμβαθύνουν σ’  αυτόν, να τον εμπλουτίσουν και να τον συμπληρώσουν. Είναι ένας κατάλογος που έχει ως ακροστιχίδα τη λέξη  «misericordia» - ο πατέρας Ricci, στην Κίνα, το έκανε αυτό – ώστε αυτή η λέξη να είναι ο οδηγός και ο φάρος μας.

1. Ο ιεραποστολικός και ποιμαντικός χαρακτήρας [Missionnaire]. Ο ιεραποστολικός χαρακτήρας είναι αυτό που κάνει, και δείχνει την Κούρια καρποφόρα και γόνιμη· είναι η απόδειξη του σφρίγους, της αποτελεσματικότητας και της αυθεντικότητας της δράσης μας. Η πίστη είναι δωρεά, αλλά το μέτρο της πίστης μας δείχνεται επίσης και με την ικανότητα που έχουμε να την κοινοποιούμε [3]. Κάθε βαπτισμένος είναι ιεραπόστολος της Καλής Αγγελίας (του Ευαγγελίου) πριν απ’ όλα με τη ζωή του, με την εργασία του και με τη χαρούμενη και πειστική μαρτυρία του. Ο υγιής ποιμαντικός χαρακτήρας είναι μια απαραίτητη αρετή ειδικά για κάθε ιερέα. Είναι η καθημερινή δέσμευση να ακολουθεί τον Καλόν Ποιμένα που φροντίζει τα πρόβατά του και δίνει τη ζωή του για να σώσει τη ζωή των άλλων. Είναι το μέτρο της δραστηριότητάς μας ως Κούρια και Ιεροσύνη. Χωρίς αυτά τα δυο φτερά δεν θα μπορέσουμε ποτέ να πετάξουμε ούτε να φτάσουμε στη μακαριότητα του πιστού δούλου (πρβλ. Μτ 25, 14-30).

2. Ικανότητα [Idoneita] και  οξυδέρκεια. Η ικανότητα απαιτεί την προσωπική προσπάθεια για ν’ αποκτήσει κανείς τα απαραίτητα προσόντα που απαιτούνται για την όσο γίνεται καλύτερη άσκηση των καθηκόντων και των δραστηριοτήτων του, με εξυπνάδα και διαίσθηση. Εναντιώνεται στις συστατικές επιστολές και στις εύνοιες. Η οξυδέρκεια είναι η ταχεία αντίληψη ώστε να καταλαβαίνει και ν’ αντιμετωπίζει τις καταστάσεις με σοφία και δημιουργικότητα. Ικανότητα και οξυδέρκεια             εκπροσωπούν επίσης την ανθρώπινη απάντηση στη θεία χάρη, όταν καθένας μας ακολουθεί αυτό το περίφημο απόφθεγμα : ‘‘Όλα να τα κάνω σαν ο Θεός να μην υπήρχε και, έπειτα, να τ’ αφήνω όλα στον Θεό σαν εγώ να μην υπήρχα’’. Είναι η συμπεριφορά του μαθητή που απευθύνεται στον Κύριο κάθε μέρα με αυτά τα λόγια της πολύ ωραίας παγκόσμιας  Προσευχής που αποδίδεται στον Πάπα Κλήμεντα τον 11ο : «Οδήγει με με τη σοφία σου, υποστήριζέ με με τη δικαιοσύνη σου... ενθάρρυνέ με με την καλοσύνη σου, προστάτευέ με με τη δύναμή σου. Σου προσφέρω, Κύριε, : τις σκέψεις μου, για να κατευθύνονται προς εσἐνα· τα λόγια μου, για να είναι από σένα· τις πράξεις μου, για να είναι σύμφωνες μ’ εσένα· τις δοκιμασίες μου ώστε να είναι για σένα» [4].

3. Spiritualite Πνευματικότητα και ανθρωπιά. Η πνευματικότητα είναι η σπονδυλική στήλη κάθε υπηρεσίας στην Εκκλησία και στη χριστιανική ζωή. Είναι αυτό που τρέφει όλο τον τρόπο της ζωής μας, τη στηρίζει και την προφυλάσσει από το εύθραυστο της ανθρώπινης φύσης  και από τους καθημερινούς πειρασμούς. Η ανθρωπιά είναι αυτό που ενσαρκώνει την αυθεντικότητα της πίστης μας. Αυτός που απαρνιέται την ανθρωπιά του απαρνιέται τα πάντα. Η ανθρωπιά είναι αυτό που μας κάνει διαφορετικούς από τις μηχανές και από τα ρομπότ που δεν ακούν και δεν συγκινούνται. Όταν μας είναι δύσκολο να κλάψουμε ειλικρινά ή να γελάσουμε ελεύθερα – αυτά είναι δύο σημεία - , τότε η παρακμή μας έχει αρχίσει όπως και η διαδικασία του μετασχηματισμού μας από ‘‘ανθρώπους’’ σε κάτι άλλο. Η ανθρώπινη ιδιότητα είναι να μπορεί κανείς να δείχνει τρυφερότητα και οικειότητα, ευγένεια προς όλους (πρβλ. Φιλ 4,5). Πνευματικότητα και ανθρωπιά, παρ’ όλο που είναι ιδιότητες έμφυτες, είναι εντούτοις ιδιότητες εν δυνάμει προς πλήρη πραγματοποίηση, προς συνεχή επίτευξη και καθημερινή εκδήλωση.

4. Εxemplarite Υποδειγματικότητα και πιστότητα. Ο μακαριστός Παύλος ο 6ος υπενθύμισε στην Κούρια – το ’63 – «την κλήση της στην υποδειγματικότητα» [5]. Υποδειγματικότητα προς αποφυγή των σκανδάλων που πληγώνουν τις ψυχές και απειλούν την αξιοπιστία της μαρτυρίας μας. Πιστότητα στην αφιέρωσή μας, στην κλήση μας, που να υπενθυμίζει πάντα τους λόγους του Χριστού:    «Αυτός που είναι πιστός στα ελάχιστα είναι πιστός και στα πολλά, και όποιος είναι ανέντιμος στα λίγα είναι ανέντιμος και στα πολλά» (Λκ 16,10). Και «Αλλά αν κάποιος σκανδαλίσει έναν από τους μικρούς αυτούς που πιστεύουν σ’ εμένα, θα ήταν προτιμότερο γι’ αυτόν να δέσει λίθον μυλικόν στον λαιμό του και να καταποντιστεί στη θάλασσα. Δυστυχία στον κόσμο εξ αιτίας των σκανδάλων ! Είναι μοιραίο, βέβαια, να έρθουν τα σκάνδαλα, αλλά δυστυχία στον άνθρωπο δια του οποίου έρχονται τα σκάνδαλα!» (Μτ 18, 6-7).

5.Rationalite Ορθολογισμός και ευγένεια. Ο ορθολογισμός χρησιμεύει στην αποφυγή των συγκινησιακών ακροτήτων και η ευγένεια στην αποφυγή των ακροτήτων της γραφειοκρατίας και των προγραμματισμών και των σχεδιασμών. Αυτά είναι τα δύο απαραίτητα χαρίσματα για την ισορροπία της προσωπικότητας : «Ο εχθρός – παραθέτω τον άγιο Ιγνάτιο για δεύτερη φορά, συγχωρέστε με – υπολογίζει  προσεκτικά αν μια ψυχή είναι ανθεκτική, ή αν είναι ευαίσθητη. Αν είναι ανθεκτική, προσπαθεί να την κάνει άκρως ευαίσθητη για να την ρίξει πιο εύκολα στην ταραχή και να την εξοντώσει»[6]. Κάθε υπερβολή είναι η ένδειξη κάποιας ανισορροπίας, τόσο η υπερβολή ορθολογισμού όσο και ευγένειας.

6. Innocuite Αθωότητα και αποφασιστικότητα. Η αθωότητα που μας κάνει συνετούς όταν κρίνουμε, ικανούς να αποφεύγουμε πράξεις παρορμητικές και βιαστικές. Είναι η ικανότητα να προκαλούμε την ανάδυση του καλύτερου από τον εαυτό μας, από τους άλλους και από τις καταστάσεις ενεργώντας με προσοχή και κατανόηση. Είναι να κάνεις στους άλλους αυτό που θα ήθελες να κάνουν σ’ εσένα (πρβλ Μτ 7, 12 και Λκ 6, 31). Η αποφασιστικότητα είναι να ενεργεί κανείς με μια θέληση χωρίς ενδοιασμούς, με ένα όραμα καθαρό και με υπακοή στον Θεό, και μόνο για τον υπέρτατο νόμο της σωτηρίας των ψυχών (salus animarum cf. CIC, can. 1725).

7. Charite Αγάπη και αλήθεια. Δύο αρετές αδιάσπαστες της χριστιανικής ύπαρξης : «Υπηρετείτε την αλήθεια με αγάπη και βιώνετε την αγάπη με αλήθεια» (πρβλ Εp 4, 15)[7]· σε σημείο που η αγάπη χωρίς αλήθεια να γίνεται ιδεολογία ενός καταστροφικού ‘‘καλοθελισμού’’ και η αλήθεια χωρίς αγάπη να γίνεται τυφλή δικαιοσύνη.

8. Onesta Εντιμότητα και ωριμότητα. Η εντιμότητα είναι η ευθύτητα, η συνέπεια και το γεγονός ότι ενεργούμε με απόλυτη ειλικρίνεια απέναντι στον εαυτό μας και στον Θεό. Αυτός που είναι έντιμος δεν ενεργεί με ευθύτητα μόνο κάτω από το βλέμμα του επιτηρητή ή του ανωτέρου του· αυτός που είναι έντιμος δεν φοβάται μήπως αιφνιδιαστεί, επειδή δεν εξαπατά ποτέ εκείνον που τον εμπιστεύεται. Αυτός που είναι έντιμος δεν φέρεται ποτέ δεσποτικά απέναντι στα πρόσωπα ή στα πράγματα που του εμπιστεύθηκαν να διοικεί, όπως‘‘ο κακός δούλος’’ (Μτ 24, 48). Η εντιμότητα είναι το θεμέλιο πάνω στο οποίο στηρίζονται όλα τα άλλα προσόντα. Η ωριμότητα αποβλέπει στην επίτευξη αρμονίας μεταξύ των φυσικών, ψυχικών και πνευματικών ικανοτήτων μας. Είναι ο σκοπός και η κατάληξη μιας διαδικασίας ανάπτυξης που δεν τελειώνει ποτέ και που δεν εξαρτάται από την ηλικία που έχουμε.

9. Rispettuosita Σεβασμός και ταπεινοσύνη. Ο σεβασμός είναι το χάρισμα των ευγενικών και λεπτών ψυχών· των προσώπων που επιδιώκουν πάντα να δείχνουν αυθεντικό σεβασμό προς τους άλλους, προς τον δικό τους ρόλο, προς τους ανωτέρους, τους υφισταμένους, τους φακέλους, τα χαρτιά, το μυστικό και την εμπιστευτικότητα· τα πρόσωπα που ξέρουν να ακούν προσεκτικά και να μιλούν ευγενικά. Η ταπεινότητα, από την πλευρά της, είναι η αρετή των αγίων και των προσώπων που είναι γεμάτοι από τον Θεό, εκείνων που, όσο πιο σημαντικοί γίνονται, τόσο αυξάνει μέσα τους η συνείδηση ότι δεν είναι τίποτα και ότι δεν μπορούν τίποτα να κάνουν χωρίς τη χάρη του Θεού (πρβλ Ιω 15, 8).

10. Doviziosita – έχω το ελάττωμα των νεολογισμών – Γενναιοψυχία και προσεκτική φροντίδα. Όσο περισσότερη εμπιστοσύνη έχουμε στον Θεό και στην πρόνοιά του τόσο είμαστε γενναιόψυχοι και πρόθυμοι να δίνουμε, ξέροντας ότι όσο περισσότερα δίνει κανείς τόσο περισσότερα παίρνει. Στην πραγματικότητα είναι ανώφελο ν’ ανοίγουμε όλες τις Άγιες Πόρτες όλων των Βασιλικών του κόσμου, αν η πόρτα της ψυχής μας είναι κλειστή στην αγάπη, αν τα χέρια μας είναι κλειστά για να δίνουν, αν τα σπίτια μας είναι κλειστά για να φιλοξενούν, αν οι εκκλησίες μας είναι κλειστές για να υποδέχονται. Η προσεκτική φροντίδα είναι να νοιαζόμαστε τις λεπτομέρειες και να προσφέρουμε τον καλύτερο εαυτό μας, και ποτέ να μην ελαττώνουμε την προσοχή μας πάνω στις κακίες και στις ελλείψεις μας. Ο άγιος Βενσάν ντε Πώλ προσευχόταν ως εξής : ‘‘Κύριε βοήθησέ με να με διακρίνουν αμέσως : αυτοί που είναι πλάι μου, αυτοί που είναι ανήσυχοι και αποπροσανατολισμένοι, αυτοί που υποφέρουν χωρίς να το δείχνουν, αυτοί που αισθάνονται απομονωμένοι χωρίς να το θέλουν’’.

11. Impavidite Αφοβία και ταχύτητα. Να είναι κανείς άφοβος σημαίνει να μην αφήνεται να τρομάζει μπροστά στις δυσκολίες, όπως ο Δανιήλ στον λάκκο των λεόντων, όπως ο Δαβίδ μπροστά στον Γολιάθ· σημαίνει να ενεργεί κανείς με τόλμη και αποφασιστικότητα και χωρίς  χλιαρότητα «ως καλός στρατιώτης»(2 Τιμ 2, 3-4)· αυτό σημαίνει να ξέρει κανείς να κάνει το πρώτο βήμα χωρίς υπεκφυγές, όπως ο Αβραάμ και όπως η Μαρία. Από την άλλη, η ταχύτητα είναι να ξέρει κανείς να ενεργεί με ελευθερία και ευστροφία χωρίς να συνδέεται με τα υλικά πρόσκαιρα πράγματα. Ο Ψαλμός λέει : «Ο πλούτος κι αν κυλάει άφθονος, μη δίνετε σ’εκείνον την καρδιά σας» (61, 11) . Να είναι κανείς ταχύς σημαίνει να είναι πάντα σε πορεία, χωρίς ποτέ να βαραίνει συσσωρεύοντας πράγματα άχρηστα και κλείνοντας τον εαυτό του στα δικά του σχέδια και χωρίς να αφήνεται να κυριαρχείται από τη φιλοδοξία.

12. Και τέλος affidabilita αξιοπιστία και λιτότητα. Έμπιστος είναι εκείνος που ξέρει να τηρεί τις δεσμεύσεις του με σοβαρότητα και αξιοπιστία όταν τον βλέπουν, αλλά προπάντων όταν είναι μόνος· είναι αυτός που σκορπάει γύρω του κλίμα ηρεμίας γιατί δεν προδίδει ποτέ την εμπιστοσύνη που του παραχωρήθηκε. Η λιτότητα – τελευταία αρετή αυτού του καταλόγου αλλά όχι σε σπουδαιότητα – είναι η ικανότητα να απαρνείται κανείς το περιττό και να ανθίσταται στην επικρατούσα καταναλωτική λογική. Η λιτότητα είναι σύνεση, απλότητα, λακωνικότητα, ισορροπία, εγκράτεια. Η λιτότητα είναι να κοιτάς τον κόσμο με τα μάτια του Θεού και με το βλέμμα των φτωχών και από μέρους των φτωχών. Η λιτότητα είναι ένας τρόπος ζωής [8], που ορίζει το πρωτείο του άλλου ως ιεραρχικό κανόνα και εκφράζει την ύπαρξη ως εγκαρδιότητα και υπηρεσία προς τους άλλους. Αυτός που είναι λιτός είναι ένα πρόσωπο συνεπές και ουσιαστικό σε όλα, επειδή ξέρει να περιορίζει, να ανακτά, να ανακυκλώνει, να επισκευάζει και να ζει με την αίσθηση του μέτρου.

 

Αγαπητοί αδελφοί,

Η ευσπλαχνία δεν είναι ένα παροδικό αίσθημα, αλλά είναι η σύνθεση του Ευαγγελίου, της Καλής Αγγελίας, είναι η επιλογή εκείνου που θέλει να έχει τα αισθήματα της ‘‘Καρδιάς του Ιησού’’[9], εκείνου που θέλει να ακολουθήσει σοβαρά  τον Κύριο που μας ζητά : «Να είστε ελεήμονες όπως ο Πατέρας  σας» (Λκ 6, 36· πρβλ Μτ 5, 48). Ο πατέρας Ερμής Ρόντσι βεβαιώνει : «Ευσπλαχνία : σκάνδαλο για τη δικαιοσύνη, παραφροσύνη για τη νόηση, παρηγορία για μας που έχουμε ένα χρέος. Το χρέος ότι υπάρχουμε, το χρέος ότι είμαστε το αντικείμενο της αγάπης πληρώνεται μόνο με την ευσπλαχνία».

Η ευσπλαχνία, λοιπόν, ας οδηγεί τα βήματά μας, ας εμπνέει τις μεταρρυθμίσεις μας, ας φωτίζει τις αποφάσεις μας. Αυτή ας είναι η σπονδυλική στήλη της δράσης μας. Ας μας διδάσκει πότε πρέπει να προχωρούμε και πότε πρέπει να κάνουμε ένα βήμα πίσω. Ας μας κάνει να διαβάζουμε τη μικρότητα των πράξεών μας μέσα στο μεγάλο σχέδιο του Θεού για τη σωτηρία και μέσα στο μεγαλείο και στο μυστήριο του έργου του.

Για να βοηθηθούμε να το καταλάβουμε αυτό, ας αφεθούμε να μαγευτούμε από τη λαμπρή προσευχή που κοινώς αποδίδεται στον μακαριστό Oscar Arnulfo Romero, αλλά που την πρόφερε  για πρώτη φορά ο Καρδινάλιος John Dearden :

Είναι καλό, καμιά φορά, να παίρνεις μιαν απόσταση και να κοιτάζεις πίσω σου.

Η Βασιλεία δεν είναι μόνο πέρα απ’ τις προσπάθειές μας, είναι και πέρα από το βλέμμα μας.

Όσο κρατάει η ζωή μας, δεν κατορθώνουμε να εκπληρώσουμε παρά ένα μικρό μέρος απ’ αυτό το υπέροχο εγχείρημα που είναι το έργο του Θεού.

Τίποτα απ’ ότι κάνουμε δεν είναι τελειωμένο.

Αυτό σημαίνει πως η Βασιλεία βρίσκεται πάντα πέρα από μας.

Καμιά κατάφαση δεν τα λέει όλα όσα μπορεί κανείς να πει.      

Καμιά προσευχή δεν εκφράζει πλήρως την πίστη.

Κανένα Πιστεύω δεν φέρνει την τελειότητα.

Καμιά ποιμαντική επίσκεψη δεν φέρνει όλες τις λύσεις.

Κανένα πρόγραμμα δεν εκπληρώνει στην εντέλεια την αποστολή της Εκκλησίας.

Κανένας σκοπός ούτε στόχος δεν πετυχαίνει την πληρότητα.

Να περί τίνος πρόκειται :

Φυτεύουμε σπόρους που μια μέρα θα βλαστήσουν

Ποτίζουμε τους σπόρους που φυτέψαμε γνωρίζοντας πως άλλοι θα φροντίσουν γι’ αυτούς.

Θέτουμε τα θεμέλια γι’ αυτό που θα εξελιχθεί.

Βάζουμε το προζύμι που θα πολλαπλασιάσει τις ικανότητές μας.

Δεν μπορούμε να τα κάνουμε όλα, αλλά ν’αρχίζουμε μας φέρνει ένα αίσθημα απελευθέρωσης.

Αυτό μας δίνει τη δύναμη να κάνουμε κάτι, και να το κάνουμε καλά.

Αυτό μπορεί να μείνει ατέλειωτο, αλλά είναι μια αρχή, ένα βήμα σε μια πορεία.

Μια δυνατότητα ώστε η χάρη του Θεού να μπεί και να κάνει το υπόλοιπο.

Μπορεί να μη δούμε ποτέ την ολοκλήρωσή του, αλλά αυτή είναι η διαφορά ανάμεσα στον πρωτομάστορα και στον εργάτη.

Είμαστε εργάτες, όχι πρωτομάστορες, υπηρέτες, όχι ο μεσσίας.

Είμαστε οι προφήτες ενός μέλλοντος που δεν μας ανήκει.

 

Και μ’ αυτές τις σκέψεις, μ’ αυτά τα αισθήματα, σας εύχομαι καλά και άγια Χριστούγεννα και σας ζητώ να εύχεσθε για μένα. Ευχαριστώ.

 


 

[1] Πνευματικές ασκήσεις, 315.

[2] Βλ. Κήρυγμα 207, 1 : PL 38, 1042

[3] «Ο ιεραποστολικός χαρακτήρας δεν είναι μόνο υπόθεση γεωγραφικών εδαφών αλλά λαών, πολιτισμών και προσώπων, επειδή ακριβώς τα «σύνορα» της πίστης δεν διασχίζουν μόνο τόπους και ανθρώπινες παραδόσεις αλλά την καρδιά κάθε ανθρώπου. Η Δεύτερη Βατικανή Σύνοδος υπογράμμισε με ιδιαίτερη μέθοδο τον τρόπο με τον οποίον το ιεραποστολικό καθήκον, το καθήκον να διευρυνθούν τα σύνορα της πίστης, αφορά κάθε βαφτισμένον και όλες τις χριστιανικές κοινότητες»

(Μήνυμα για την παγκόσμια Ημέρα ιεραποστολής 2013, n. 2)

[4] Missale Romanum του 2002.

[5] Πάπας Παύλος 6ος , ομιλία στη Ρωμαϊκή Κούρια, 21 Σεπτεμβρίου 1963, AAS 55(1963), 793-800.

[6] Πνευματικές ασκήσεις, 349.

[7] «Η αγάπη εν τη αληθεία, της οποίας ο Ιησούς έγινε ο μάρτυρας με την επίγεια ζωή του και προπάντων με τον θάνατο και την ανάστασή του, είναι η ουσιαστική δυναμική ισχύς της αληθινής εξέλιξης κάθε προσώπου και ολόκληρης της ανθρωπότητας... Είναι μια δύναμη που η προέλευσή της βρίσκεται στον Θεό, την αιώνια Αγάπη και την απόλυτη Αλήθεια»(Βενέδικτος 16ος , Lett.enc. Caritas in veritate, 29 Ιουνίου 2009, n.1 : AAS 101 [2009], 641). Γι’ αυτό πρέπει  «να συνδυάζεται η αγάπη με την αλήθεια όχι μόνο σύμφωνα  με την κατεύθυνση που δείχνει ο απόστολος Παύλος : της ‘‘αλήθειας εν αγάπη’’ (Εφ 4, 15), αλλά επίσης και του αντίστροφου και συμπληρωματικού, της ‘‘αγάπης εν αληθεία’’. Η αλήθεια πρέπει να αναζητείται, να ανακαλύπτεται και να εκφράζεται μέσα στην ‘‘οικονομία’’ της αγάπης, αλλά η αγάπη με τη σειρά της πρέπει να κατανοείται, να επαληθεύεται και να εφαρμόζεται στο φως της αλήθειας.» (Ibid.n.2).

[8] Ένας τρόπος ζωής που φέρει τη σφραγίδα της λιτότητας αποδίδει στον άνθρωπο αυτή την «ανιδιοτελή στάση, την καμωμένη από ένα αίσθημα δωρεάς και αισθητικής, που την προκαλεί αυτή τη στάση ένας θαυμασμός για την ύπαρξη και για το μεγαλείο που επιτρέπει να διακρίνει κανείς μέσα στα ορατά πράγματα το μήνυμα του αόρατου Θεού που τα δημιούργησε» (Centesimus annus n. 37) ; cf. AA.VV. Καινούργοι τρόποι ζωής στον καιρό της παγκοσμιοποίησης,  Fond. Apostolicam Actuositatem, Roma 2002.

[9] Jean-Paul II, Angelus της 9 Ιουλίου 1989 : «Η έκφραση ‘‘Καρδιά του Ιησού’’ φέρνει αμέσως στον νου την ανθρώπινη φύση του Χριστού και υπογραμμίζει σ΄αυτήν τον πλούτο των αισθημάτων, τη συμπάθεια προς τους πάσχοντες· την προτίμηση για τους φτωχούς· την ευσπλαχνία προς τους αμαρτωλούς· την τρυφερότητα προς τα παιδιά· τη δύναμη  στην καταγγελία της υποκρισίας, της υπερηφάνιας, της βίας· την επιείκεια μπροστά στους αντιπάλους· τον ζήλο για τη δόξα του Πατέρα και τη χαρά για τα σχέδιά του της χάρης, μυστηριώδη και προνοιακά... αυτή η έκφραση υπενθυμίζει στη συνέχεια τη λύπη του Χριστού για την προδοσία του Ιούδα, τη σύγχυσή του μεσα στη μοναξιά, την αγωνία του μπροστά στον θάνατο, την υιική και υπάκουη εγκατάλειψη στα χέρια του Πατέρα. Η έκφραση περικλείει προπάντων την αγάπη που αναδίδεται ακατάπαυστα  από αυτή την καρδιά : την άπειρη αγάπη προς τον Πατέρα και την απεριόριστη αγάπη προς τον άνθρωπο».